Öncelikle "Ama ordakiler de adidas giyiyo, nasıl sermaye karşıtlığı bu?" ya da "Eee okul dışında Starbucks'dan çıkmıyolardı, okuldaysa tepki gösteriyorlar, komik!" gibi yorumlara karşı, bu yorumları yapanlara birazcık daha derin bir bakış açısı kazandırma isteğiyle yazılmış bir yazı bu.
Etrafımdaki insanlara da çokça söylediğim gibi Starbucks'ın okulda açılmasından hoşlanmamamın bir çok nedeni var:
Öncelikle, okulda zaten çok ciddi olarak bir yer sıkıntısı var. Öğrencilerin yemek yiyebileceği, yemekhane dışında tabi, yalnızca Teras Kantin var ki, her öğrencinin maddi durumu, alım gücü farklı, ne olursa olsun fiyatlarının önceki Çarşı Kantin'deki yemek yerlerine göre daha pahalı olduğunu düşünüyorum. Öğrencilerin ucuz ve sağlıklı yemeklere erişebiliyo olması lazım değil mi, özellikle kar amacı gütmeyen, özel bir okul değilse, bir devlet okuluysa öğrencilerin yararına kararlar almasını bekliyor insan. Yemek yerleri adına kısıtlı yerlerin olduğu okulumuzda, o yerlere girecek işletmelerin daha çok sayıda öğrencinin alabileceği, daha çok öğrencinin faydalanabileceği yerler olması gerekiyor.
"Starbucks da Ortakantin'le de, İlly'le de aynı fiyata satıyor ama.." evet doğru, bu kesinlikle doğru. Bana kalırsa onların da fiyatlarının kesinlikle düşürülmesi lazım, eğer öğrencilere maddi kaygılardan daha çok önem veriyorlarsa. Ancak pratikte yine böyle olmadığını biliyoruz, çünkü fiyatlar uzun süredir şu anki olduğu çizgide ve herhangi bir tepkiyle karşılaşmadı, en azından bu şekilde bir toplu tepkiyle. Peki neden?
Çünkü bu markalar, çok uzun süredir buradalar. Ve en önemlisi bence, fiyatlarını tepkilere göre, markaların evrensellikleriyle ters orantılı olarak, düşürebilecek markalar. Starbucks bir devlet üniversitesinde açtığı şubesindeki fiyatlarını düşürebilir mi? Tabiki hayır. Zaten bana kalırsa Starbucks'a bu kadar tepki olmasının nedeni, Starbucks'ın hiçbir zaman bu pazarda ne kadar agresif ve ne kadar kar odaklı olduğunu saklamamış olması. E haliyle ana prensibi kar etmek olan bir şirketin öğrenci yararına karından vazgeçmesini beklemek hayalperestlik olur.
Açıkçası ben Starbucks küçük bir kulübede açılsaydı, İİBF'nin merdivenlerinin ordaki İlly gibi, o kadar tepki çekmeyeceğini, yine "lüks" tüketim olduğundan okulun belli bir kesmi tarafından eleştirileceğini ama bu kadar eleştiri oklarının hedefi olmayacağını düşünüyorum. Şu anda açıldığı yere (kesinlikle farazi konuşuyorum) salatacı açılsaydı yüzde 80 mutlu olabilecekken, şu anda Starbucks'dan yararlanan kesim çok daha az bir oranda.
Starbucks'a dışarıda gitmekle okulda gitmek arasında DAĞLAR kadar fark var. Dışarda alan kısıtlı mı? Hayır. Okulda alan kısıtlı mı? Evet. Okuldaki alanların çoğunluk tarafından kullanılabilir ve erişebilir kılmak çok ama çok önemli. Çoğunluk alamıyorsa, okuldaki o ürünü tüketmeye istekli grup bence "Ben alabiliyorum evet, ama alamayan insanlar daha çok benim gibi alabilenlere göre, bu nedenle almasam da olur. Öğrencilerin geneli için, bir lüks tüketim ürününden vazgeçebilirim." diyebilmeli, demeli. Tabii bunlar benim kişisel düşüncem herkes istediğini düşünmekte özgür. "Kahvem olmadan yapamıyorum, gözümü açamıyorum valla" diyen ve sadece Starbucks kahvesi tüketebilen insanlara birşey söyleyemiyorum, onların hakkıdır, tüketsinler.
Orayı "işgal" eden insanlara da tam anlamıyla katılmıyorum. Bence her ne kadar konunun temelleri siyasi görüşlere kadar inebilse de, bu eylemi yapanların birleşmesi gereken başlık bence yalnızca "okulda Starbucks'ı istememe" olmalı. "Sermayeye Hayır!", "Yemekhaneye okul kişi başı 4.20 ödüyormuş" başlıklarını da bu başlığa taşımak bence Starbucks'a karşı çıkanlara kan kaybettirir. Yalnızca tek bir konuya odaklanılmalı.
Gerçekten bu olayın başında oylama yapılsaydı, Halkla İlişkiler Ofisi bize heeer gün mail atıyor. Bu konuyla ilgili de mail atılabilirdi. O zaman isteyenler fazla olsaydı, bu tarz bir karşı çıkma, bir "işgal" olmazdı, olamazdı. Çünkü demek ki bu istenen bir şey olurdu ve bu konuda, biz karşı olanlara bir şey söylemek düşmezdi. Ben de bu yazıyı yazmazdım :)
